Φιλολογικός Σύλλογος Παρνασσός
Επετειακό σημείωμα για την ίδρυση της ΕΟΚΑ.
«14 εγκλήματα μιας Αυτοκρατορίας» και το μεγαλείο ενός λαού»
Στον απελευθερωτικό αγώνα της ΕΟΚΑ 1955-1959, πολλοί αγωνιστές έχασαν τη ζωή τους σε ενέδρες, στο αντάρτικο, σε κρησφύγετα, στην αγχόνη, σε διαδηλώσεις. Για τα βασανιστήρια που εφάρμοσαν οι Άγγλοι μαζί με όργανά τους, κυρίως Τούρκους επικουρικούς, υπάρχουν αμέτρητες μαρτυρίες από επιζήσαντες παθόντες. Το βιβλίο της δημοσιογράφου Ελίνας Σταματίου «14 Εγκλήματα μιας Αυτοκρατορίας» ξεχωρίζει, γιατί οι παθόντες δολοφονήθηκαν μέσω φρικαλέων βασανιστηρίων. Η συγγραφέας, μέσα από διεισδυτική έρευνα, εντοπίζει άγνωστα αρχεία και πηγές της αποικιοκρατίας, διασταυρώνει μαρτυρίες και αποκαλύπτει με τεκμηριωμένο τρόπο 14 περιπτώσεις αντρών 17-37 χρονών, οι οποίοι συνελήφθησαν και υπέστησαν φριχτά βασανιστήρια μέχρι θανάτου. Τα 14 εγκλήματα έγιναν σε διάφορους τόπους στη διάρκεια του Αγώνα, ενόσω η «πολιτισμένη» Βρετανία δεσμευόταν από την Οικουμενική Διακήρυξη για απαγόρευση των βασανιστηρίων!
Συγκεκριμένα, το βιβλίο φέρνει στο φως στοιχεία, ιατρικές εκθέσεις, φωτογραφίες, νεκροψίες και άλλες «χαμένες» αναφορές από αποικιοκρατικές πηγές μαζί με μαρτυρίες Άγγλων που υπηρετούσαν τότε στην Κύπρο. Τα στοιχεία καταδεικνύουν πως δεκατέσσερις άνθρωποι δολοφονήθηκαν με φριχτό τρόπο και σε δύο περιπτώσεις τα πτώματα ουδέποτε βρέθηκαν. Η εθνική υπερηφάνεια που αισθάνεται ο αναγνώστης συνοδεύεται από... γροθιά στο στομάχι για τα ασύλληπτης βαναυσότητας βασανιστήρια και από οργή για τη δολιότητα συγκάλυψης των εγκλημάτων.
Η ωμή αλήθεια είναι τόσο τεκμηριωμένη, που οι περιγραφές φρίκης με βασανιστές-κτήνη πάνω σε ανυπεράσπιστους ανθρώπους, μεταξύ τους έφηβους και πολύτεκνους γονείς, προκαλούν ίλιγγο στον αναγνώστη. Στο εξώφυλλο του βιβλίου, το κακοποιημένο έως θανάτου σώμα του 17χρονου μαθητή Λουκά Λουκά από την Αγία Νάπα, του οποίου το κρανίο συνέθλιψε Άγγλος αξιωματικός, προϊδεάζει για τις ατελείωτες ώρες και ενίοτε μέρες βασανιστηρίων στα οποία υποβάλλονταν αγωνιστές. Στις Πλάτρες καταχείμωνα, αγωνιστής δεμένος μέσα σε σιντριβάνι με παγωμένο νερό όλη νύχτα μέχρι που ξεψύχησε... Αδιάκοπα χτυπήματα με γκλοπ στο κεφάλι, μέχρι που έφυγε κομμάτι από το κρανίο... Χοντροκομμένο αλάτι για φαγητό κι ούρα με το ζόρι για νερό. Τεχνητοί πνιγμοί. Άγριο μαστίγωμα γεννητικών οργάνων κι ακρωτηριασμοί... Σπάσιμο των κλειδώσεων με ρόπαλα. Σύνθλιψη κρανίων με σιδερένια μέγγενη... Αυτές ήταν μερικές από τις πρακτικές των Βρετανών ανακριτών σε κρατητήρια, αποθήκες, μάντρες και αχυρώνες, που γίνονταν κολαστήρια και μάρτυρες βογγητών πόνου καθώς αγωνιστές όδευαν προς τον θάνατο, με ύστατες κραυγές πριν το τέλος: «Τα μωρά μου...Τα μωρά μου»... «Παναγία μου...», «Βγαίνει η ψυχή μου».... Στην συνέχεια, παραποιημένα πιστοποιητικά θανάτου, ψευδείς νεκροψίες, αναφορές για δήθεν απόπειρες απόδρασης, όταν ο αγωνιστής ήταν αναίσθητος από τα βασανιστήρια, με αφρούς στο στόμα και με «έναν ήχο σαν λιοντάρι που γρυλίζει καθώς πέθαινε αφημένος στο τσιμέντο.» Έναν δεκαοχτάχρονο τον είδαν συναγωνιστές του στην ανάκριση με «το πρόσωπό του γεμάτο αίμα και δεν μπορούσε να περπατήσει», αργότερα άκουσαν «βογγητά και θορύβους» και να ουρλιάζει πριν ξεψυχήσει. Στο νεκροτομείο, το πρόσωπό του αιματοβαμμένο και παραμορφωμένο, αλλά τα κλινικά έγγραφα ανέφεραν άγνωστη αιτία πτώσης...
Για όλα αυτά, υποκλινόμαστε με αιώνια ευγνωμοσύνη στο μεγαλείο της ΕΟΚΑ, στο μεγαλείο ενός λαού.
Κώστας Μαυρίδης,
Ευρωβουλευτής
[email protected]