Skip to main content
Φιλολογικός Σύλλογος Παρνασσός

ΟΛΥΜΠΟΣ – ΠΑΡΝΑΣΣΟΣ

Μεγάλη χαρά αισθάνθηκε το πανελλήνιο από την πρόσφατη ένταξη του Ολύμπου στον κατάλογο Μνημείων Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO. Η απόφαση ελήφθη στην 48η σύνοδο της αρμόδιας Επιτροπής, που πραγματοποιήθηκε στο Busan της Νότιας Κορέας. Αποτελεί μέγιστη ικανοποίηση για όλους τους Έλληνες ότι η λάμψη του βουνού των Θεών έφθασε μέχρι τη μακρινή Ανατολική Ασία. Ωστόσο, συνειρμικά, θυμηθήκαμε ότι πολύ νωρίτερα, πριν από ενάμιση  αιώνα, έλαμψε στο Κλεινόν Άστυ ένα άλλο μυθικό βουνό της αρχαιότητας: το βουνό των Μουσών: ο Παρνασσός. Τότε,  στις 24 Ιουνίου 1865, ιδρύθηκε ο ομώνυμος Φιλολογικός Σύλλογος, από τα τέσσερα παιδιά του νομισματολόγου Παύλου Λάμπρου, που η ηλικία τους ήταν από 15 έως 17 ετών. Ας προσπαθήσουμε, λοιπόν, σαν ορειβάτες να αναρριχηθούμε νοερά στα δύο βουνά. Ο Όλυμπος έχει υψόμετρο 2.918 μέτρα, αποτελώντας το αδιαμφισβήτητα υψηλότερο βουνό της Ελλάδας, κατάλληλος ως εκ τούτου χώρος για το δωδεκάθεο, που επέβλεπε αφ’ υψηλού τα διαδραματιζόμενα επί της γης. Αντιθέτως, ο Παρνασσός έχει μέγιστο υψόμετρο 2.457 μέτρα και κατατάσσεται ως το όγδοο κατά σειρά υψηλότερο βουνό της χώρας. Έτσι οι Μούσες που κατοικούσαν εκεί, μπορούσαν πιο εύκολα να κατεβαίνουν και να έρχονται σε επαφή με τους ανθρώπους, με άλλα λόγια, τους επισκέπτονταν για να τους εμπνέουν και να διεγείρουν γόνιμα τη φαντασία τους. Και ενώ η απόσταση μεταξύ των δύο βουνών είναι περίπου 280 χιλιόμετρα, ο Απόλλων δεν κουραζόταν να μεταβαίνει από το ένα στο άλλο, ώστε να επιτελεί το έργο του μουσηγέτη. Και βέβαια η λάμψη του Παρνασσού δεν υπολείπεται εκείνης του Ολύμπου, αφού στα μέσα του 19ου αιώνα επέλεξαν να ονομάσουν το λογοτεχνικό τους ρεύμα “Παρνασσισμό” κορυφαίοι Γάλλοι λογοτέχνες της εποχής, όπως οι Leconte de Lisle, Paul Verlaine, Charles Baudelaire και ο Théophile Gautier, ο οποίος υποστήριξε το δόγμα «η Τέχνη για την Τέχνη». Οι επιδράσεις του γαλλικού Παρνασσισμού απλώθηκαν σε όλη τη γηραιά Ήπειρο και επηρέασαν και πολλούς Έλληνες ποιητές, όπως τον ταγό τους, εκείνη την εποχή, τον Κωστή Παλαμά, μέλος του «Παρνασσού», από το 1884. Κάτι άλλο όμως που συνδέει μεταξύ τους τα δύο βουνά, το οποίο δεν το γνωρίζουν οι ιθύνοντες της UNESCO, είναι ότι πέρα από μυθικά σύμβολα είναι και σύμβολα του ηρωισμού που διακρίνει το έθνος μας. Σε κρίσιμες καμπές της ιστορίας μας, οι απάτητες από τους Τούρκους κορυφές τους αποτέλεσαν πηγή έμπνευσης για τη δημοτική μας ποίηση:

Α΄.
Μη με μαλώνεις, Κίσσαβε, βρε τουρκοπατημένε,
που σε πατάει η Κονιαριά και οι Λαρσινοί αγάδες.
Εγώ είμ’ ο γέρος Όλυμπος στον κόσμο ξακουσμένος,
έχω σαράντα δυο κορφές κι εξήντα δυο βρυσούλες,
κάθε κορφή και φλάμπουρο κάθε κλαδί και κλέφτης.
Κι όταν το παίρν’ η άνοιξη κι ανοίγουν τα κλαδάκια,
γεμίζουν τα βουνά κλεφτιά και τα λαγκάδια σκλάβους

Β΄
Βρε Παρνασσέ περήφανε,
Τι στέκεις λυπημένος
Εσύ ποτέ δεν ήσουνα κονιαροπατημένος.
Στα βράχια σου περπάτησε κι ο Καραϊσκάκης
Πρέπει να το’ χεις καύχημα
Και περηφάνια να’ χεις.

Γεράσιμος Ζώρας,
Καθηγητής τμήματος Ιταλικής Γλώσσας & Φιλολογίας Ε.Κ.Π.Α. / Α ́ Αντιπρόεδρος του Φ.Σ. Παρνασσός.